Verantwoordelijkheid

Verantwoordelijkheid

Iedere betrokkene bij een crowdfunding project heeft een verantwoordelijkheid. Zo heeft de ondernemer de verantwoordelijkheid eerlijk, compleet en betrouwbaar te zijn bij de informatieverstrekking. Maar vooral ook het crowdfunding platform heeft veel verantwoordelijkheid.

Detectie van fraude

Van investeerders mag je verwachten dat zij begrijpen dat een aantal risico’s (op verlies van de gehele of gedeeltelijke investering) inherent zijn aan investeren. Ondanks het feit dat geen enkele voorspelling volledig betrouwbaar is, heeft een investeerder mogelijkheden en kennis om een inschatting van het risico te maken (en zijn mate van risicobereidheid te bepalen). Bij fraude ligt dat anders (vindt ook AFM). De primaire verantwoordelijkheid (en mogelijkheid) voor het detecteren van fraude ligt bij de platforms. Natuurlijk ontslaat dat jou als investeerder niet van jouw eigen verantwoordelijkheid om zo scherp mogelijk te zijn. Per slot van rekening ben jij waarschijnlijk de eerste die (financieel) gedupeerd raakt in geval van fraude.

Transparantie en toegankelijkheid

Een andere verantwoordelijkheid van het platform is de investeerder te voorzien van voldoende informatie (en data) om op verantwoorde wijze beslissingen te kunnen nemen. Het platform moet informatie op zo’n manier verstrekken dat het daadwerkelijk leidt tot inzicht bij de investeerder. AFM zegt bovendien dat die informatie behapbaar moet zijn. Wat mij betreft betekent “behapbaar” meer dan de AFM waarschijnlijk bedoelt. Ik heb al in een pleidooi gevoerd voor periodieke updates nadat een project eenmaal is gestart.  Juist om transparantie te bieden aan investeerders over de verdere ontwikkeling van het risico op de uitstaande investering.

Data

Daarnaast ben ik van mening dat de her-en-der (per project en per platform) verspreid staande betalingsschema’s, met wel-of-geen update voor wat betreft betalingsachterstanden, niet erg bijdraagt aan inzicht en behapbaarheid van informatie. Investeerders zijn gebaat zijn bij goed toegankelijke databronnen. Bij voorkeur ontstaan die databronnen uit een samenwerkingsverband tussen de platforms, zodat toch minimaal de datastructuur uniformiteit kent. Nog beter zouden de platforms deze data dan centraal (per investeerder) aanbieden. Hoeveel beter zou de investeerder (al) zijn projecten en zijn uitstaande vermogen kunnen volgen zodra hij zou kunnen koppelen met data die informatie verschaft over de volledige betalingsschema’s, de kosten, de afschrijvingen, de achterstanden, zowel historische als de toekomstige betalingen en andere relevantie informatie. Het werkelijk behaalde rendement en een actueel beeld van het risico is dan op elk gewenst moment inzichtelijk.

Ontsluiting

Zouden platforms zich meer richten op de investeerders en het bieden van ondersteunende middelen (nu richten platforms zich primair op de ondernemers en het “binnenhalen” van investeerders), dan zouden deze partijen zich inzetten voor het efficiënt ontsluiten van data. Banken zijn – welliswaar niet “uit eigen beweging”- de stap aan het zetten (PSD2). Wanneer volgen de crowdfunding platforms? En/of wanneer pakt AFM deze handschoen op?

Fraude

Fraude

Zelf heb ik dit (gelukkig) niet meegemaakt en ook heb ik nog nergens een voorbeeld kunnen vinden van zo’n ervaring door een andere investeerder. Maar wanneer je de risico’s van crowdfunding in beeld brengt, mag je niet voorbijgaan aan de mogelijkheid dat een “ondernemer” fraude pleegt. Een geldvrager heeft nou eenmaal een informatievoorsprong op het platform en de investeerder. De vragende partij kan het er gewoon op wagen en uitzoeken of hij door de screening van het platform kan komen. “Nee” heeft hij en “ja” kan hij krijgen.

Frauderende ondernemer

Daarbij kan belangrijke informatie weggelaten of verdraaid worden. Met een mooi verzonnen verhaal kan hij ervoor zorgen dat investeerders €uro-tekens in hun ogen krijgen en willen investeren in een luchtkasteel. Eenmaal van de grond wordt het geld van de investeerders anders besteed dan bedoeld  of het project gaat wellicht veel minder goed lopen dan de investeerder op basis van de valselijk gegeven informatie had kunnen verwachten.

Frauderend platform

Overigens is de ondernemer niet de enige die fraude zou kunnen plegen. Hoe betrouwbaar is het platform? Zorg ervoor dat je de achtergrond, leeftijd, en reputatie van het crowdfund platform controleert. De vrijstelling of vergunning van AFM voor een platform geeft daarbij al wat houvast. Een in te beelden voorbeeld van fraude is de situatie waarbij het platform de van investeerders ontvangen gelden niet (geheel) door stort naar de geldvragers. Lijkt fraude je erg vergezocht? Lees dan dit eens.

Frauderende investeerder

Tot slot kan natuurlijk een een investeerder fraude plegen. Denk aan het witwassen van geld. Maar aangezien deze site is bedoeld als “door een investeerder, voor een investeerder”, ga ik daar verder aan voorbij.

Conclusie

Wees niet te goed van vertrouwen en bedenk dat er mensen op deze aardbol rondlopen die “alles” uit de kast halen om er zelf beter van te worden. Zodra geld een rol speelt, ligt hebzucht op de loer.

Afgezien van risicospreiding (om de impact van een misser te verkleinen), zijn er mogelijkheden om de kans te verkleinen dat je slachtoffer wordt van fraude:

  • Houd rekening met de leeftijd van een onderneming;
  • Houd rekening met de (online) reputatie van een onderneming;
  • Houd rekening met de branche van een onderneming.